คลังต้นไม้แห่งการเรียนรู้

31 กรกฎาคม 2568
114

หูกวาง

พืชสมุนไพร
ชื่อไทย หูกวาง
ชื่ออื่น โขน โคน คัดมือ ตาปัง หลุมปัง ตาแป
ชื่อวิทยาศาสตร์

Terminalia catappa Linn.

ชื่อวงศ์ COMBRETACEAE
ลักษณะวิสัย

เป็นไม้ยืนต้นผลัดใบขนาดกลาง ทึบ มีความสูงของต้นประมาณ 10 - 15 เมตร มีเรือนยอดหนาแน่น แตกกิ่งก้านแผ่ออกในแนวราบเป็นชั้น ๆ คล้ายฉัตร หรือ พีระมิด ลำต้นเปลาตรง เปลือกลำต้นเป็นสีน้ำตาลปนเทาเกือบเรียบ แตกเป็นร่องตื้น ๆ ตามแนวนอนและแนวตั้ง อีกทั้งลอกออกเป็นสะเก็ดเล็ก ๆ ต้นที่มีอายุมากและมีขนาดใหญ่จะมีพูพอนที่โคนต้น กิ่งอ่อนมีขนสีน้ำตาล ส่วนเนื้อไม้เป็นสีแดงเปราะหักง่าย

ลักษณะใบ

ใบเป็นใบเดี่ยวออกเรียงเวียนสลับหนาแน่นบริเวณปลายกิ่ง ลักษณะแผ่นใบเป็นรูปไข่กลับ ยาว 12 - 25 เซนติเมตร โคนใบสอบแคบมีต่อม 1 คู่ ปลายใบแหลมเป็นติ่งสั้น ๆ ขอบใบเรียบเป็นคลื่นเล็กน้อย แผ่นใบ เมื่อยังอ่อนมีสีเขียวเข้มหนา ด้านล่างจะมีสีอ่อนกว่าและมีขนนุ่มปกคลุม ใบแก่ใกล้หลุดร่วงเป็นสีส้มแดงและมีก้านใบยาว 0.5 - 1.5 เซนติเมตร

ลักษณะดอก

ดอกออกเป็นช่อเชิงลดบริเวณซอกใบหรือปลายกิ่ง โดยเป็นรูปแท่งสีขาวนวล ยาวประมาณ 8 - 12 เซนติเมตร และมีดอกย่อยสีขาวที่ขนาดเล็ก ประกอบด้วยโคนกลีบเลี้ยงที่เชื่อมติดกัน ส่วนปลายแยกเป็น 5 แฉก รูปสามเหลี่ยม ไม่มีกลีบดอก ซึ่งดอกเพศผู้จะอยู่ปลายช่อและมีดอกสมบูรณ์เพศบริเวณโคนช่อ

ลักษณะเมล็ด

เมล็ดมีขนาดใหญ่รูปไข่ หรือ รูปรี แบนป้อมเล็กน้อย คล้ายอัลมอนด์ เมื่อเมล็ดแห้งจะเป็นสีน้ำตาล เปลือกแข็งภายในมีเนื้อสีขาวจำนวนมาก

ลักษณะผล

ผลเป็นผลเดี่ยวแข็ง มีขนาดกว้าง 2 - 5 เซนติเมตร และยาว 3 - 7 เซนติเมตร ลักษณะผลเป็นรูปทรงรีค่อนข้างแบนเล็กน้อย ผิวผลเรียบ ผลด้านข้างเป็นสันบาง ๆ นูนออกรอบผล ผลอ่อนเป็นสีเขียว เมื่อแก่แล้วจะเปลี่ยนเป็นสีเหลือง มีกลิ่นหอม และเมื่อผลแห้งจะเป็นสีดำคล้ำ เปลือกผลมีเส้นใยมาก ในแต่ละผลจะมีเมล็ด 1 เมล็ด

สรรพคุณ

เป็นพรรณไม้ประจำจังหวัดตราด
ใช้เป็นยาแก้ไข้ แก้หวัด ท้องเสีย แก้โรคบิด ใช้เป็นยาระบาย ช่วยขับน้ำนมของสตรี

สถานที่ แปลงอนุรักษ์พันธุกรรมพืช 16 โร่,ฐานต้นไม้แห่งการเรียนรู้
Share this: