คลังต้นไม้แห่งการเรียนรู้

31 กรกฎาคม 2568
120

หมี่หมีเหม็น

พืชสมุนไพร
ชื่อไทย หมี่หมีเหม็น
ชื่ออื่น หมูเหม็น ดอกจุ๋ม หมี ตังสีไพร อีเหม็น หมูทะลวง มะเน้อ ยุบเหยา ทังบวน มัน มะเย้ย ไม้หมี่ ไม้ต๊องช้าง ลำหญุบหญอ มือเบาะ ส่ปึยขู้
ชื่อวิทยาศาสตร์

Litsea glutinosa (Lour.) C.B.Rob.

ชื่อวงศ์ LAURACEAE
ลักษณะวิสัย

เป็นไม้ยืนต้นผลัดใบ มีความสูงได้ประมาณ 5 - 15 เมตร แตกกิ่งก้านเป็นพุ่มกลมทึบ เปลือกลำต้นเป็นสีน้ำตาล ลำต้นแก่แตกเป็นร่องตื้น ๆ ตามยาว ตามกิ่งอ่อนและยอดอ่อนมีขนละเอียด

ลักษณะใบ

ใบเป็นใบเดี่ยว ออกเรียงสลับ มักออกเป็นกลุ่มหนาแน่นที่ปลายกิ่ง ลักษณะของใบเป็นรูปรี รูปรีแกมขอบขนาน หรือรูปไข่กลับ หรือค่อนข้างกลม ปลายใบมนหรือเรียวแหลม โคนใบมนหรือสอบเป็นครีบ ส่วนขอบใบเรียบหรือเป็นคลื่นเล็กน้อย ใบมีขนาดกว้างประมาณ 5 - 9 เซนติเมตร และยาวประมาณ 8 - 15 เซนติเมตร เนื้อใบค่อนข้างหนา หลังใบเกลี้ยง สีเขียวเข้มเป็นมัน ท้องใบมีขน มีกลิ่นหอมเฉพาะตัว ตามก้านใบมีขน ก้านใบยาวประมาณ 1 - 2.5 เซนติเมตร

ลักษณะดอก

ดอกเป็นแบบแยกเพศอยู่คนละต้น ออกดอกเป็นช่อแบบซี่ร่ม โดยจะออกตามซอกใบและปลายกิ่ง ดอกย่อยเป็นสีเหลือง ไม่มีกลีบดอก ช่อดอกเพศผู้มีดอกย่อยประมาณ 8 - 10 ดอก กลีบรวมลดรูปเหลือ 1 - 2 กลีบ หรือไม่มีเลย ลักษณะเป็นรูปขอบขนาน ขอบกลีบมีขน ดอกมีเกสรเพศผู้ประมาณ 9 - 20 อัน เรียงเป็นชั้น ๆ ก้านเกสรมีขน ชั้นในมีต่อมกลม ๆ อับเรณูเป็นรูปรี มี 4 ช่อง เกสรเพศเมียเป็นหมันอยู่ตรงกลาง อับเรณูเป็นแบบฝาเปิด กลีบเลี้ยงมี 4 กลีบ ลักษณะของกลีบเลี้ยงเป็นรูปกลม ส่วนช่อดอกเพศเมียกลีบรวมลดรูปเหลือเพียงเล็กน้อยหรือไม่มี ก้านช่อดอกยาวประมาณ 2 - 6 เซนติเมตร เกสรเพศผู้เป็นหมัน ลักษณะเป็นรูปช้อน ส่วนเกสรเพศเมียไม่มีขน รังไข่เป็นรูปไข่ ก้านเกสรเพศเมียยาวประมาณ 1 - 2 มิลลิเมตร ปลายเกสรเพศเมียเป็นรูปจาน มีกลีบเลี้ยง 4 กลีบ แยกจากกัน โดยจะออกดอกในช่วงเดือนกุมภาพันธ์ถึงเดือนตุลาคม

ลักษณะเมล็ด
ลักษณะผล

ผลมีกลิ่นเหม็น ลักษณะของผลเป็นรูปทรงกลม มีขนาดประมาณ 5 - 7 มิลลิเมตร ผิวผลเรียบเป็นมัน ผลอ่อนเป็นสีเขียว เมื่อสุกแล้วจะเปลี่ยนสีม่วงเข้มเกือบดำ ก้านผลมีขน ภายในผลมีเมล็ด 1 เมล็ด เมล็ดแข็ง ช่อหนึ่งมีผลประมาณ 3 - 5 ผล

สรรพคุณ

ผลสุกนำมารับประทานได้ ใบขยี้ผสมน้ำซาวข้าวนำไปสระผม ป้องกันรังแค ทำให้ผมนุ่ม เนื้อไม้ใช้สร้างบ้านเรือน เฟอร์นิเจอร์ได้

สถานที่ แปลงอนุรักษ์พันธุกรรมพืช 16 โร่
Share this: